SreekRishnaleelaamrutamu

ఈ రోజు నుండి రోజు పోతన గారు రాసిన శ్రీ కృష్ణ లీలను చదువుకుందామను కుంటున్నా. అలా చదువుకుని నా శైలిలో నేను కూడా శ్రీ కృష్ణునికి పద్య సుమాలర్పిస్తాను. అలా రాసినవి మీతో పంచు కోవాలనుకుంటున్నాను

కం:

అందరి వాడా శ్రీహరి!

అందుము నాకని వెదకుచు నార్తిగ ధరలో

ఎందరు చాచిన కరముల

నందరి డెందమును నింపు నానందముతో 

కం:

చల్లని వాడా కృష్ణుడు

పిల్లన గ్రోవిని తనూదు ప్రేమగ మనకై

ఉల్లములు జల్లన వినుము

అల్లరి తండ్రికధ నిలన యానందముగా

శ్రీరామ స్తుతి

కం:

సీతా సమేత రామా

వాతాత్మజు సేవిత పద వరగుణ ధామా

శ్రీతేజో ఘన సీమా

పాతక రిపు అనఘ దివ్య పావన నామా

కధా ప్రారంభము

కం:

యదుకుల నందను లీలా

సుధల పరీక్షిత్తు వేడె సుమనస్కుండై

మధురా పురీశు కధలను

మధురముగ తెలిపె శుకముని మనయందరికై

కం:

శోకమె తానయ్యె ధరణి
రాకాసుల రాజ్యమడరి వ్రణమై దొల్వన్
చేకూరు తరుణమని గో
వై కమలాసనునికితన వ్యధలను దెల్పెన్

కం:

ధేనువు బాధను దీర్చుట
యా నలువకు క్రతువుగ నరయగనా క్షణమే
ధ్యానము జేసెగ నాతడు
దానవ వైరి హరి పాద దర్శనమునకై

కం:

వేచిరి భక్తిగ ధరణిన్
గాచెడి సురమునిగణములు కమలజు చెంతన్
శ్రీచరణములే ధ్యేయ
మ్మైచిత్తములోన బ్రహ్మ మాధవు గూడెన్

కం:

పరమ పురుషు సన్నిధిలో
పరమాద్వైతమ్ములోన పద్మోద్భవుడున్
స్థిరముగ విషయమ్మునెరిగె
ధరణీ సురలకు తెలుపగ ధ్యానము వీడెన్

బ్రహ్మ యిట్లు పలికెను

కం:

ధరణీభారముతీర్చగ
హరియుదయించునిలదానెయదుకుల మందున్
సురలారాజనియించుము
హరిబంధువులుగచుమీరు యదుకులమలరన్

కం:

జగమునడిపెడిజగన్మా
యగరిమగజరుపనొకపనియవనీ పతికై
జగపతినిగొల్తురచ్చరు
లుఘనముగనుశోభనాంగులుగ రాజిలుచున్

కం:

కృష్ణుని కన్నగ బుట్టును
విష్ణుని శేషశయమిలను వెన్నంటిహరిన్
కృష్ణుని లీలలు ధరణీ
తృష్ణను బాపును నిరుపమ దృష్టాంతములై

కం:

యాదవ నందను రాకను
తాదెల్ప నలువ జగములు ధన్యం బయ్యెన్
ఓదార్పు ను తా బొందెను
భూదేవి, సురలకు తెలిసె బోధగ విధియే

శుకముని మరల ఇట్లు తెలప దొడగెను

కం:

మధురా నగరికి నధిపతి
యదువిభుడౌ శూరసేను యనుగు కొమరుడున్
మృదు భాషణు వసుదేవుకి
సుదతౌ దేవకికి పెండ్లి శోభగ జరిగెన్

కం:

అరణము లేన్నో యిచ్చెను

మురిపెము తోనుగ్రసేను ముదితకు తానే
ఉరకలు వేయుచు కంసుడు
తురగములు రధముకుకట్టి తోడుగ వెడలెన్

కం:

రథము పయనించె రయముగ
పథముననుత్సాహముగ, విపత్తది బలికెన్
విధియైయంబరవాణిగ
నధిరోహించిన పథికుఁలు నడరగ తానే

కం:

సంతసమదేల? యష్టమ
సంతుగ బుట్టును సుదతికి శౌరిఘనముగా
నంతంబు సేయు కంసా
పంతంబుగ శ్రీహరి నిను వాస్తవ మిదియే!

కం:

నిప్పులు గ్రక్కుచు కంసుడు
కొప్పును బట్టి బడదోసె, గూల్చగ నతివన్
ముప్పున కదరక బలికెగ 

యొప్పుగ వసుదేవుడాలి యూర్పుల కొరకై

కం:

ఒప్పదు నీకిది యన్నగ
తప్పదు మృత్యువు నరునకు తధ్యం బదియే
తప్పుడు వాయు వచనముల
వెప్పటి కవవలె నిజంబు వినకుము కంసా

కం:

మనుమిల ధర్మము కొరకున్
పనులను సేసిన హితముగ పరమిల దొరకున్
మనుగడ ధర్మము దప్పిన
దనుజుడగు మనుజుడు ఘోర దైన్యమె మిగులన్!

వసుదేవుడిట్లు దలచె:

కం:

తగ్గని క్రౌర్యము నక్కసు
భగ్గుమనుచు కంసులోన పగయై రగిలెన్
బుగ్గియగుటతధ్యమనెగ
నిగ్గుగ నశరీరవాణి; నిజమగునదియే!

కం:

ధర్మము దెలిపి యహితమీ
కర్మయను వచనములెల్ల కంసుడు వినునే?
ధర్మ పథమ్మును వదిలిన
దుర్మార్గుండట్టివాని దొలచు సమయమే

వసుదేవుడు కడకు నిట్లు బలికె

కం:

దేవకి యష్టమ గర్భము
గావచ్చు నిధనమనడరి గడదేర్చకుమా
యీవధువు సంతునంతయు
నేవాగ్దానముగ దెత్తు నీకడకొసగన్

అపుడు కంసుడు నిదానింప దేవకి సహితముగా వసుదేవుడు తన రాజ్యమునకు వెడెలెను

కం:

గడిచెను కాలము నాగక
తడబడకను కంసు కడకు తనతొలి బిడ్డన్
ముడుపుగ నీయగ నడిచెను
వడివడిగ జడువక తాను వసుదేవుండే

కం:

అంతటి నిష్టను గని దను
సంతసముగ బలికె కంసు, "సత్యము కొరకై
సంతతి నిదెచ్చితివి నువు
పంతమునకు నేను బోను ప్రాణము దీయన్"

కం:

తేవలె నీవున్నాకై
కేవల మష్టమసుతుడను, కీడగు వానిన్
కైవారమెత్త నీపరి
నీవానందముగ వెడలు నీరాజ్యముకున్

కధా సందర్భముగ శుకవరుడు ఈ విధముగ దెలిపె

కం:

కష్టము గాదేది జనిన
నిష్టముగ నరుండు సత్య నిష్ఠునిగ నిలన్
యిష్టానిష్టము ఙ్ఞానగ
రిష్టులు నెంచరు, విముక్తులెప్పుడు వారున్

కం:

మీరిన యఙ్ఞానమెనిల
తీరని నష్టము నరునకు తీరుగ గనినన్
కోరిన విత్తురు భక్తులు
వీరీయగ లేనిదేది వేడిన నొరులే

పిదప కధ కొనసాగె యిటులన్

కం:

అసురుడు విడువడు సంతతి
నసువులు దప్పకను దీయు ననునమ్మికతో
వసుదేవుండు మరలెను, మ
నసున భయము గలత వెట్టె నతడిని మాయై

ఆర్వురు వసుదేవ సుతుల ప్రాణములను దీయక

కం:

బద్ధుండాయెను మాటకు
నొద్దికగాదానసురుడె; నూరట వడెగా
పద్దతిగనివసుదేవుడు
సద్దుమణిగెఘాతుకుడని సంతసవడుచున్

కం:

నిప్పును రాజేయ దలచె
గొప్పగ నారదుడు దాను గోరుచు హితమున్
తప్పది కంసా వారున్
ముప్పును తెత్తురనుచుబలు బోధల్ జేసెన్

కం:

చెలరేగెను కంసుడపుడు
బలి జేసెను నిర్దయగను బసికందులనే
తలిదండ్రి వగచిరి సుతుల
కలిమిని బాసి చెరసాల కల్గునడురుచున్

కం:

పాపము పండె నసురునికి
తాపము తీర్తునని  శేష దల్పుడు దలచెన్
పాపాత్ము నాట లాగగ
నాపద గాయగ మొదలిడె నద్భుత లీలన్

కం: 

ఓర్పుం గల దేవకికిన్
గూర్పగ సంతసమును హరి గోరెను మాయన్
నేర్పుగ సప్తమ గర్భపు
మార్పున్: రోహిణిసుతుగ నమరె శేషుడిలన్

కం:

సకల వర ప్రదా కృష్ణా
వికసిత కుసుమములు నీకు వేణువినోదా
వికలిత హృదయమ్ములు నిను
ముకులిత హస్తముల వేడి మోదము నొందున్

కం:

నిజమెరుగని  యా  మధురా
ప్రజలు దలచిరి యది గర్భ స్రావంబనుచున్
వ్రజ వాడల సంబరముల
విజరిగె బలరాము కొరకు వేడుక తోడన్

కం:

సుదినములు వచ్చెనవియే
సుదతికి యెనిమిదవ మారు శుభసూచనతో
ఉదయించె విష్ణుతేజము
ముదిత గడుపులోన పూర్వ పుణ్యఫలముగన్

కం:

హరి తేజమా వరించగ
మురిసెను దేవకి మరిమరి మోదము తోడన్
మెరిసెను మేనే : యదిగని
పరితాపము నొందె నసుర పరివారమ్మే

కం:

వచ్చును శ్రీహరి యొద్దకు
తెచ్చును మృత్యువను భయము తెగచెను కంసున్
మచ్చుకు నైనను మరువక
నచ్చని విష్ణువు స్మరణన నలిగెను యతడే

అటుల రోజులు గడుచుచున్నవి. ఒక నాడు శివుడు, శివ గణములు, బ్రహ్మాది దేవతలు దేవకీ వసుదేవుల కారాగారాము కడకు వచ్చి నారాయణ  స్తుతి యిలా చేసిరి

సీ:

సత్యరూపా హరీ సకలచరాచర
ములునీవు శ్రీహరీ ముక్తిదాత
పంచభూతాధిపా పంచభూతనిలయా
పంచభూతాశ్రయా పాహిపాహి
నారాయణాఘనా నాదస్వరూపుడా
ప్రళయకాలాతీత ప్రణవరూప
మాయనీసహచరి మాధవా యయిననూ
నిన్నంటలేదుగా నీరజాక్ష

ఆ:

అన్నిట నిను జూచి ఆనందవడి సదా
నిన్ను స్తుతుల గొలిచి నిన్ను దలచి
భక్తిలోన మునుగు భాగ్యజీవులకిల
నీవు కాని దేది నిజము గాను

శ్రీకృష్ణ జననము

కం:

వేచిన దినమ్ము వచ్చెను
పూచెను దేవకి కడుపున పురుషోత్తముడే
వేచంద్రార్కుల ప్రభవము
జూచి దరించు సమయమిది సుందర మూర్తిన్

చం:

వెలిసెను దివ్యకాంతినిడు విష్ణువిరాట్టుడు చిన్నిబాలుడై
కలిగిచతుర్భుజమ్ములను, కంసునిపాలిటమృత్యుమూర్తియై
కొలిచిరిపాదపద్మములు కోమలపుష్పములన్సురల్ యిలన్
వెలిగెనుపుణ్యలోకములు వీడెనుసంకెలదల్లిదండ్రికిన్

మ: 

పరమాత్మానుభవమ్మునొంద భవభావంబుల్సమించుం గదా
వరపుత్రుండుగ విష్ణుడే వెలయ సద్భక్తిన్స్తుతుల్జేసిరిన్
దురవస్థన్వివరించి యంతమవునా దుష్టాత్మ కంసుండనే
వరముం బొందిరనంత రంబు హరి దివ్యాకారమున్వీడెగా

కం:

నవ్వు లొలుకు శిశువాయెను
మువ్వల సవ్వడిని సేసి ముద్దులు గొల్పెన్
దవ్వున రేపల్లె పిలిచె
కవ్వించగ కంసునిపుడు కాలము  లేదున్

ఆ:

విష్ణు మాయ యిలన వింతయే మున్నదీ?
ద్వారములవి దాము దారి యిచ్చె
తల్లినిదురబోయె తండ్రిబయలుదేరె
శిరసు పైన గంప శిశువు లోన

ఆ:

కాళరాత్రినాడు కాపడగాసంతు
నన్నిమరచినడచె నార్తి తోడ
నాది శేషుడు హరి ననుసరించెను వేగ
యమున దారి యివ్వ యాత్రసాగె

మ కో: 

ఆవలిన్వసు దేవుడే దన యాత్మజున్వడి జేర్చెగా
దేవకీ సుతుడాయెగా యదు దివ్యకీర్తి నికేతనం
పావనం బతి మోహనం బిల పాప మోచన కారకం
సేవనమ్హరికీర్తనం బతి శీఘ్ర కామ్య ఫలప్రదం
ఈవరంబిల ద్రక్కెగా హరి యిచ్చగాను యశోదకున్

కం:

నిదురించు యశోద కడన
ముదముగ వసుదేవుడుంచె మురిపాల సుతున్
హృదయమునకు హత్తుకొనెను
మృదువుగ నచటగల శిశువమృతవల్లనుచున్

కం:

ఆ పసికందు మహా మా
యే పరమాత్మకు సహచరియే నిత్యమిలన్
ఆపద్బాంధవుని హరిని
నాపద్ధర్మముగవదలె నతి వేదనతో

కం:

మొదలిడె తిరుగు పయనమా
సుదతి యశోద గనిన యదు శోభ కరములన్
కదలాడగా శుభముగన్
పదములవి కదిలెను దాము పరవడి వడిగన్

కం:

శ్రీరవి నేత్రుని చలువన
చేరెను గల్గును వడివడి చింతలు బోవన్
కారా గారము సంకెల
మారెనవి మునుపటి వలెను మాధవ కృపచే

మ కో: 

తీరె మాయగ నిద్రయే యిక దేవకీ తను మెల్కొనే
కారుకారనె బిడ్డయే వడి కంసుడే తను వచ్చెనే
మారు మాటగ తెల్పెనే కడు మంచిగా తను దేవకీ
వీరుడా యిది న్యాయమా యిల వేదనే నువు గాంచవా?

తీరె మాయగ నిద్రయే యిక దేవకీ తను మెల్కొనే

కారుకారనె బిడ్డయే వడి కంసుడే తను వచ్చెనే

మారు మాటగ దెల్పెనే కడు మంచిగా తను దేవకీ

దారుణమ్మిది న్యాయమున్ యిల దైన్యమున్ నువు గాంచవా?

కం:

వీడుము నీపంతమ్ముల
నేడీ నిను జంపువాడు నీవుకుశలమే
ఓడెనశరీర వాణియె
చూడు నువీ ఆడుబిడ్డ చోద్యము గాదే

కం:

మూఢుడు కంసుడు, వినునా!
వీడక పంతము శిశువును విసిరెను కసితో
క్రీడన్ నవ్వెను పకపక
వేడుకగా బాలిక విను వీధి నెగురుచున్

మ కో: 

భవ్యమై యతి రమ్యమై యిల భావనా ప్రతి రూపమై
నవ్యకాంతిని జూపగా వర నాయికై విను దారకై
దివ్యధాత్రిగ దాను నిల్చెను దేవియై సుర బూజితై
కావ్యముల్సరి బోల్చునా మరి కన్నులున్ గన గల్గునా

దేవికి మంగళారతి

సీ

మంగళములునీకు మంగళాంగీ జయ
మంగళమ్ములుదల్లి మధురవచన
భువనములన్నిటాభూరికృపగురుపు
భువనేశ్వరివినీవుభోగదాయి
కరుణగమమ్మేలుకామాక్షిమీనాక్షి
కాత్యాయనీవేగగాంచుమమ్ము
శరణముగోరెముశార్వాణినిన్నేను
శాంభవీభైరవీశాంతినీయి

ఆ

మాయరూపమునిలమహిమలుజూపేవు
దయగజూడుదల్లిధవళవర్ణ
అసురజాతిగూల అమృతమిలననిండ
రాజ్యమేలుమమ్మరమణినీవు

అటుల సాక్షాత్కరించిన దేవి కంసుని గని యిట్లు బల్కెను

కం:

పుట్టెను శ్రీహరి భువిలో
గిట్టుట తధ్యమ్ము నీకు కీటకమువలెన్
యెట్టి దపములున్ గాచవు
నట్టి యధముడవనిబల్కె నామె కుపితయై

కం:

గడగడ వణికెను కంసుడు
వడిగను గోరెను క్షమలను వసుదేవుడినే
కడునిర్వేదమునబలికె
కడకు నతడు "కర్మకిలన కర్తెవరనుచున్?"

కం:

వంచన నెరుగని వాడై
పంచిన కూరిమిని గనుచు  వసుదేవుడనెన్
మంచిగ మాటాడితివిల
నెంచిన సత్యమొకటేను నియతిగ గనుమా

కం:

నిజమును మరతుము మనమిల
రుజువీ రణములె యవనిన రోషమ్ములతో
సుజనుల కెవ్వరు పరులౌ?
యజరామర సత్యమిదియె యన్యులు లేరున్

శ్రీకృష్ణ జనన లీల పరి సమాప్తము..మంగళ హారతులు

సీ:

నడిరేయి బుట్టెనా నగధరుడిలలోన
నగుమోము కురిపించు నమృతమేను
పరమాత్మ మోపగా పాదము ధరణిపై
పుడమి పొంగేనుతా పులకితమయి
దేవ దేవుండుతా దివినుండిదిగివచ్చె
దివ్యపధము జూప తిమిరమందు
వటపత్ర శాయి తా వరగోపబాలుడై
వేలయద్భుతముల వెల్లివిరియు

ఆ:

దేవకీసుతునకు దీపహారతులివి
దీనబాంధవునికి దివ్యజోక
భక్తవత్సలునికి భావకైంకర్యము
భవతరిపదములకు ప్రణతులివియె

కం:

రక్కసిపూతనతానో
చక్కనిచుక్కగనుమారిచనుబాలీయన్
యక్కునజేర్చెనుకృష్ణుని
మక్కువపేరునవిషమునుమాధవునికిడన్